Side project dễ bắt đầu bằng câu “dùng stack gì?”. Nhưng người dùng không thức dậy với nhu cầu được trải nghiệm architecture của ta. Họ cần một việc bớt phiền.
Bắt đầu từ quan sát
Trước khi code, ghi lại:
- việc nào lặp lại;
- input đến từ đâu;
- output cần ở dạng gì;
- lỗi nào thường xảy ra;
- bước nào đang tốn thời gian nhất.
Một workflow thật có edge case, interruption và dữ liệu bẩn. Mockup đẹp thường không có ba thứ này vì Figma khá biết giữ hình tượng.
Chọn lát cắt nhỏ
Version đầu chỉ cần hoàn thành một vòng:
1 | nhập dữ liệu → kiểm tra → lưu → xem lại |
Không thêm role system, notification, analytics và AI assistant trước khi vòng chính có người dùng thật.
Data trước UI
Xác định entity và invariant:
- field nào bắt buộc;
- giá trị nào unique;
- record nào được sửa/xóa;
- cần audit/history không;
- dữ liệu có nhạy cảm không.
Validation ở server/domain; client validation để UX tốt hơn nhưng không phải security boundary.
Ship và quan sát
Đưa bản nhỏ cho đúng một user dùng. Ghi lại nơi họ dừng, hỏi hoặc quay về Excel. Đừng giải thích UI ngay; nếu phải đứng cạnh hướng dẫn từng nút, app đang chạy bằng human middleware.
Bài học
Mini app tốt không chứng minh ta biết nhiều công nghệ. Nó loại bỏ một đoạn friction cụ thể. Stack đơn giản, backup được, deploy dễ và sửa nhanh thường thắng architecture “scale tới triệu user” khi hiện tại user duy nhất đang ngồi ở phòng bên.
Đây cũng là lợi thế của làm app cho người thân: feedback rất thật, đôi khi thật đến mức không cần hệ thống rating.